Seanca e mbajtur më 30 maj
- Procesverbali i seancës së 15-të të Këshillit të AMS-së të mbajtur më 23 maj të vitit 2023;
- Pasqyrat financiare të AMS-së për vitin 2022 të audituara nga audituesi i autorizuar.
AMS: Numri i ankesave të zgjidhura në favor të të siguruarve është rritur me 37%, më tepër ankohen për kriterin e pagesës dhe vlerën e dëmshpërblimit
Vazhdon të rritet numri i ankesave të paraqitura pranë AMS-së nga persona të
siguruar të pakënaqur, gjë që tregon konkluzionin se siguruesit njohin
angazhimin e menaxhmentit dhe punonjësve të AMS-së në mbrojtjen e të drejtave
të policëmbajtësve. Ashtu siç pritej, më të numërta, në tre muajt e parë të vitit,
janë ankesat e të siguruarve për dëmshpërblim nga auto- përgjegjësia (TPL).
Gjatë kësaj periudhe, vetëm për një nga 16 kompanitë e sigurimeve nuk është
parashtruar ankesë.
Në tre muajt e parë të këtij viti, në adresë të Agjencisë të Mbikëqyrjes së Sigurimeve
(AMS) janë dërguar 71 ankesa nga të siguruar të cilët janë ankuar për shërbimet e
ofruara nga kompanitë e sigurimeve. Numri i ankesave të dorëzuara në këtë periudhë
është rritur me 14,5 për qind krahasuar me tremujorin e parë të vitit 2022.
Nga ankesat e dorëzuara, 5 kanë qenë pa kriter për shqyrtim, ndërsa ankimuesit në 6
raste kanë tërhequr ankesat e tyre.
11 ankesa janë zgjidhur në favor të të siguruarve. 16 kërkesa janë në proces shqyrtimi
dhe 33 ankesa të personave të siguruar janë zgjidhur negativisht.
Ashtu siç pritej, këtë vit numri më i madh i ankesave është në klasën më masive të
sigurimit “Sigurimi i Auto-Përgjegjësisë (TPL)” i cili është i detyrueshëm me ligj. Janë
paraqitur 34 ankesa për dëmet e shkaktuara në aksidente rrugore që mbulohen nga ky
sigurim.
Më të numërta, gjithsej 18, janë ankesat në të cilat i siguruari ankohet për shlyerjen e
dëmeve të shkaktuara nga aksidentet rrugore të zgjidhura në bazë të procesverbalit
policor. Shumica e tyre i referohen vlerës së kompensimit dhe këto ankesa janë zgjidhur
negativisht.
Gjatë kësaj periudhe, numri i ankesave për shlyerjen e dëmeve në bazë të raportit
evropian të kompletuar është ulur. Në tre muajt e parë janë pranuar 13 ankesa për
shlyerjen e dëmeve, që është 32 për qind më pak se periudha e njëjtë e vitit të kaluar.
Për sigurimin e pasurisë janë dorëzuar 9 ankesa, ndërsa 8 për sigurimin shëndetësor
privat dhe sigurimin nga aksidentet.
Ashtu si një vit më parë, sa i përket arsyes për të cilën ankohen të siguruarit, më të
shumta në këtë periudhë janë ankesat që i referohen kriterit të pagesës së dëmeve nga
kompanitë. Për tre muajt e parë janë marrë 33 peticione të tilla dhe kjo është 65% më
shumë se i njëjti tremujor i vitit 2022.
Reduktimi më i ndjeshëm i numrit të ankesave është për procesin në të cilin kompanitë
trajtojnë dëmet e të siguruarve. Nga fillimi i janarit deri në fund të marsit të këtij viti janë
dorëzuar vetëm 5 ankesa të tilla dhe kjo është për 68 për qind krahasuar me të njëjtën
periudhë të vitit të kaluar.
Në tre muajt e parë të këtij viti, 19 të siguruar janë ankuar për shumën e kompensimit të
ofruar nga kompanitë e sigurimit. Në këto raste, AMS-ja nuk ka kompetencë të vendosë
për masën e kompensimit, por përcakton kushtet dhe rrethanat në të cilat është marrë
vendimi për masën e kompensimit të ofruar.
Nga peticionet e dorëzuara, 61 janë dorëzuar nga qytetarë dhe 10 nga persona juridikë.
Në AMS parashtrohet ankesë nëse i siguruari nuk është i kënaqur me përgjigjen që ka
marrë nga shoqëria e sigurimeve për arkëtimin e dëmit ose nuk ka marrë përgjigje
brenda 30 ditësh. AMS-ja nuk shqyrton ankesa anonime ose çështjet për të cilat
zhvillohen procedura gjyqësore apo procedura të tjera.
Agjencia e Mbikëqyrjes së Sigurimeve (AMS) është organ rregullator i pavarur, i cili
rregullon tregun e sigurimeve, kryen mbikëqyrje të aktivitetit të shoqërive të sigurimeve
dhe kujdeset për mbrojtjen e të drejtave të personave të siguruar ose policëmbajtësve
dhe kontribuon në edukimin financiar të popullatës.
Seancë e mbajtur më 23 maj
- Procesverbali i seancës së katërmbëdhjetë të Këshillit të Ekspertëve të Agjencisë së Mbikëqyrjes së Sigurimeve për vitin 2023, të mbajtur më 15 maj të vitit 2023;
- Kërkesë për marrjen e dakordimit për shoqëri auditimi për vitin 2023 të OSIGURITELNA POLICA dhe marrjen e Aktvendimit;
- Kërkesë për marrjen e dakordimit për ushtrimin e pozitës së anëtarit të organit drejtues të UNIKA LIFE për personin Aleksandra Shkëmbi dhe marrjen e Aktvendimit;
- Raporti për ankesat e dorëzuara në AMS-së nga persona të siguruar, përfitues të sigurimeve dhe nga persona të tretë të dëmtuar, për tremujorin e parë të vitit 2023.
Sigurimi shëndetësor privat vazhdon të jetë sigurimi vullnetar më popullor me rritje të shitjeve prej 63 për qind. Investimet në sigurimin e pasurisë arritën në 10 milionë euro në tre muaj, dhe rritje solide ka në sigurimin e shëndetiti në udhëtim dhe sigurimin kasko të automjeteve
Sigurimi shëndetësor privat vazhdon të jetë sigurimi vullnetar më popullor me rritje të shitjeve prej 63 për qind. Investimet në sigurimin e pasurisë arritën në 10 milionë euro në tre muaj, dhe rritje solide ka në sigurimin e shëndetiti në udhëtim dhe sigurimin kasko të automjeteve.
Investimet në sigurimet jo-jetë arritën në 3 miliardë denarë (48,4 milionë euro) për tre muajt e parë të këtij viti. Qytetarët, kompanitë dhe institucionet në këtë periudhë kanë investuar 19.5 për qind ose 7.9 milionë euro më shumë se në të njëjtën periudhë të vitit 2022. Në tremujorin e parë të këtij viti,sipas të dhënave zyrtare të dorëzuara në Agjencinë e Mbikëqyrjes së Sigurimeve (AMS) nga të 11 shoqëritë e sigurimeve jo-jetë, janë lidhur mbi 369 mijë kontrata sigurimesh, që është 20 për qind më shumë se e njëjta periudhë e vitit të kaluar.
Nga të dhënat që janë publike në https://aso.mk/category/publikaczii/izveshtai-za-rabotata-na-osiguritelnata-industri-a/drushtva-za-osiguruva-e/ shihet se po rriten investimet në të gjitha klasat vullnetare të sigurimeve, si dhe vlera e policave për sigurimin e detyrueshëm të auto-përgjegjësisë.
Klasa me popullaritet më të lartë, respektivisht klasa me rritjen më të shpejtë edhe në këtë periudhë është sigurimi shëndetësor privat (sigurimi suplementar). Për tre muajt e parë të këtij viti janë lidhur mbi 11700 kontrata, që është 50 për qind më shumë se tremujori i parë i një viti më parë. Qytetarët investuan 367,5 milionë denarë (6 milionë euro) në sigurime shëndetësore private për familjet e tyre dhe kompani për punëtorët e tyre. Interesi për investimin në sigurimet shëndetësore private është rritur me 62 për qind krahasuar me tremujorin e parë të një viti më parë.
Rritje prej 10.5 për qind shënoi edhe klasa më e madhe vullnetare – sigurimi i pasurisë. Investimet e përgjithshme të qytetarëve dhe personave juridikë për sigurimin e pasurisë arritën në 612 milionë denarë (10 milionë euro).
Nga klasat e tjera vullnetare, vlen të theksohet se ka një rritje solide në shitjen e policave për sigurimin e mjeteve motorike. Shitja totale e policave të sigurimit ka arritur në 272 milionë denarë (4,4 milionë euro) dhe kjo është 26 për qind ose gati 1 milionë euro më shumë se periudha e njëjtë e vitit të kaluar.
Në tre muajt e parë të këtij viti, qytetarët kanë udhëtuar jashtë vendit dukshëm më shumë se në të njëjtën periudhë të vitit të kaluar. Shitja e sigurimit të shëndetit në udhëtim në këtë periudhë është rritur për 45 për qind në krahasim me vitin e kaluar dhe ka arritur në 44 milionë denarë (713.000 euro). Janë shitur 64 mijë polica sigurimi udhëtimi, që është 44 për qind më shumë se tremujori i parë i vitit të kaluar.
Peshën më të madhe në shitjen totale të sigurimeve jo-jetë këtë vit e ka sigurimi i autopërgjegjësisë, i cili është i detyrueshëm me ligj. Siguruesit kanë investuar 1,18 miliardë denarë (19,2 milionë euro) për tre muaj dhe kjo është 13 për qind më shumë se e njëjta periudhë e vitit 2022.
Agjencia e Mbikëqyrjes së Sigurimeve (AMS) është organ rregullator i pavarur, i cili normativizon tregun e sigurimeve, ushtron mbikëqyrje të aktivitetit të shoqërive të sigurimeve dhe kujdeset për mbrojtjen e të drejtave të personave të siguruar ose policëmbajtësve dhe kontribuon në edukimin financiar të popullatës.
Seancë e mbajtur më 15 maj
- Procesverbali i seancës së trembëdhjetë të Këshillit të Ekspertëve të Agjencisë së Mbikëqyrjes së Sigurimeve për vitin 2023, të mbajtur më 15 maj të vitit 2023;
- Kërkesë për marrjen e dakordimit për shoqëri të auditimit VINER,
- Kërkesë për ushtrimin e funksionit të anëtarit të organit drejtues të MAKEDONIJA OSIGURUVANJE për personin Boshko Andov.
- Kërkesë për ushtrimin e funksionit të anëtarit të organit drejtues të MAKEDONIJA OSIGURUVANJE për personin Vesna Gjorçeva.
- Kërkesë për ushtrimin e funksionit të anëtarit të organit drejtues të MAKEDONIJA OSIGURUVANJE për personin Tatjana Dimov.
- Miratimi i vendimit për revokimin e licencës për përfaqësues të sigurimeve të personit, Julia Ruskovska;
- Rregullore për ndryshimin dhe plotësimin e Rregullores për përmbajtjen e raporteve që shoqëritë e përfaqësimit në sigurime, shoqëritë e brokerimit në sigurime dhe bankat i dorëzojnë në Agjencinë e Mbikëqyrjes së Sigurimeve si dhe afatet dhe mënyrat e dorëzimit të tyre;
- Vendim lidhur me mospërputhshmërinë e Shoqërisë së Brokerimit të Sigurimeve SMART,
- Vendim lidhur me mospërputhshmërinë e Shoqërisë së brokerimit të sigurimeve MAK TREND BROKER SHA Shkup MANI SOLUTIONS SHA Shkup,
- Vendim lidhur me mospërputhshmërinë e Shoqërisë së Brokerimit të Sigurimeve ASUC BROKER SHA Shkup;
- Vendim lidhur me mospërputhshmërinë e Shoqërisë së Brokerimit të Sigurimeve M Broker SHA SHKUP.
- Vendim lidhur me mospërputhshmërinë e Shoqërisë së Brokerimit të Sigurimeve VIA BROKER SHA – SHKUP.
- Vendim lidhur me mospërputhshmërinë e Shoqërisë së Brokerimit të Sigurimeve Mint SHA – SHKUP.
- Informacion lidhur me zbatimin e mbikëqyrjes off-site të Shoqërisë të Sigurimeve Jo-Jetë Euroins Osiguruvanje SHA Shkup,
- Informacion lidhur me zbatimin e mbikëqyrjes off-site të SHA të sigurimeve EUROLINK Shkup,
- Informacion lidhur me zbatimin e mbikëqyrjes off-site të SHA GRAVE JO-JETË Shkup,
- Informacion lidhur me zbatimin e mbikëqyrjes off-site të SHA të sigurimeve dhe risigurimeve MAKEDONIJA Shkup – Viena Inshurens Grup,
- Informacion lidhur me zbatimin e mbikëqyrjes off-site të Kroacia Osiguruvanje SHA – Shoqëri e Sigurimeve të Jetës,
- Informacion lidhur me zbatimin e mbikëqyrjes off-site të Shoqërisë të Sigurimeve Jo-Jetë Kroacija Osiguruvanje SHA Shkup,
- Informacion lidhur me zbatimin e mbikëqyrjes off-site të Shoqërisë të Sigurimeve të Jetës UNIKA LAJF SHA Shkup,
- Informacion lidhur me zbatimin e mbikëqyrjes off-site të Shoqërisë të Sigurimeve Triglav Osiguruvanje SHA Shkup,
- Informacion lidhur me zbatimin e mbikëqyrjes off-site të Shoqërisë Aksionere Sava Osiguruvanje Shkup,
- Informacionit lidhur me procedurimin e Shërbimit Profesional të Mbikëqyrjes sipas konkluzionit të marrë nga ana e Këshillit të Ekspertëve.
Seanca e mbajtur më 4 maj
- Procesverbali i seancës së 12-të të Këshillit të Ekspertëve të AMS-së, të mbajtur më 3 maj të vitit 2023;
- Vendim nga zbatimi i mbikëqyrjes off-site të Shoqërisë së Brokerimit të Sigurimeve BROLINS SHA Shkup;
- Informacion për zbatimin e Planit Financiar të Agjencisë së Mbikëqyrjes së Sigurimeve për vitin 2023, me bilancin e datës 31.03.2023;
- Informacion për moscaktimin e masës mbikëqyrëse për Aktiva Osiguruvanje ;
- Informacion për moscaktimin e masës mbikëqyrëse për Moe Osiguruvanje;
- Informacion për moscaktimin e masës mbikëqyrëse për SHBS Ensa Broker;
- Informacion për moscaktimin e masës mbikëqyrëse për Asuc Broker SHA;
- Informacion për moscaktimin e masës mbikëqyrëse për Pro-Ins SHA Shkup;
Seanca e mbajtur më 3 maj
- Procesverbali i Seancës së 11-të të Këshillit të Ekspertëve të AMS-së, të mbajtur më 25.04.2023;
- Informacion në lidhje me Procesverbalin nga zbatimi i mbikëqyrjes off-site lidhur me dorëzimin në kohë të raporteve mujore dhe tremujore;
Seancë e mbajtur më 25 prill, 2023
- Procesverbali i seancës së dhjetë të Këshillit të Ekspertëve të Agjencisë së Mbikëqyrjes së Sigurimeve për vitin 2023, të mbajtur më 12 prill të vitit 2023;
- Kërkesë për marrjen e dakordimit për ndryshimin e statutit të shoqërisë së sigurimeve HALK Osiguruvanje dhe marrjen e Aktvendimit;
- Vendim për ndryshimin e Vendimit për shqiptimin e masave mbikëqyrëse ndaj Shoqërisë së Sigurimeve Eurolink;
- Informacion lidhur me mbikëqyrjen off-site të Shoqërisë të Përfaqësimit në Sigurime Trend-MR SHA Shkup;
- Informacion lidhur me mbikëqyrjen off-site të Shoqërisë të Përfaqësimit në Sigurime Fortis Pro SHA Shkup;
- Informacion lidhur me mbajtjen e provimit për lëndën Rregullativa në fushën e sigurimeve.
Komiteti i Sektorit Fintek: Miratohet Strategjia për Rregullatorët e Sektorit Fintek
Në mbledhjen e mbajtur më 19 prill të vitit 2023, Komisioni për mbështetje të zhvillimit të inovacioneve në sistemin financiar në Republikën e Maqedonisë së Veriut (Komiteti për sektorin fintek) miratoi Strategjinë për Rregullatorët për Sektorin Fintek, e cila ka për qëllim të sigurojë kushte për mbështetjen e inovacioneve në fushën e financave, duke pasur parasysh mbrojtjen e konsumatorëve dhe investitorëve dhe stabilitetin e sistemit financiar.
Strategjia për rregullatorët për sektorin fintek trajton aspektet rregullatore që lidhen me transformimin e sistemit financiar të udhëhequr nga sektori fintek. Ai përmban rekomandime për rregullatorët dhe për zbatimin e tyre të suksesshëm është i nevojshëm një qasje e koordinuar e rregullatorëve dhe një mekanizëm i duhur për mbikëqyrjen e zbatimit të rekomandimeve nga Strategjia për rregullatorët për sektorin fintek.
Dokumenti strategjik i miratuar hap rrugën për shfrytëzimin e përfitimeve të zhvillimit të inovacioneve në financa, të cilat janë të shumëfishta. Sipas Raportit të Grupit të Ekspertëve të BE-së për Barrierat Rregullative ndaj Inovacionit Financiar (ROFIEG), zhvillimi i inovacionit në sektorin financiar mund të sjellë çmime më të ulëta për shërbimet financiare, një gamë më të gjerë produktesh dhe shërbimesh, zgjedhje më të madhe për konsumatorët dhe kompanitë, mundësi më të mira për financim, rregullativë më efektive dhe përputhshmëri me praktikat më të mira ndërkombëtare.
Fintek – Strategjia për rregullatorët e sektorit fintek do të kontribuojë në fleksibilitetin dhe hapjen ndaj ndryshimeve në kuadrin rregullator në mënyrë që të inkurajojë konkurrencën në interes të konsumatorëve dhe të rrisë më tej elasticitetin dhe stabilitetin e sistemit financiar. Përdorimi i zgjidhjeve inovative fintek do të çojë në efikasitet më të lartë operacional, menaxhim më të mirë të rrezikut dhe pajtueshmëri më të mirë rregullatore të institucioneve financiare.
Strategjia e miratuar për rregullatorë për sektorin fintek është pjesa e parë e Strategjisë Kombëtare për Sektorin Fintek, e cila u diskutua në seancën e Komisionit për sektorin fintek. Bëhet fjalë për përfundimin e aktiviteteve të ndërmarra nga Banka Popullore në vitet e kaluara të realizuara përmes projekti EFSE të nisur në vitin 2018, që synon të vendosë themelet për transformimin e sistemit financiar në RMv të udhëhequr nga sektori finteK. Në vitin 2019, në Bankën Kombëtare u krijua një grup pune i teknologjisë financiare me ekspertë nga njësi të ndryshme organizative, i cili krijoi Portën e Inovacionit si një platformë për komunikim me komunitetin inovativ të biznesit. Në tetor të vitit 2020, u krye një anketë gjithëpërfshirëse e ekosistemit në të cilin morën pjesë 220 të anketuar nga segmente të ndryshme të ekosistemit, ku 90% e tyre konfirmuan nevojën për transformimin e sistemit financiar në RMV, të udhëhequr nga sektori fintek. Në të njëjtën kohë, Banka Popullore dhe Ministria e Financave u përfshinë në mënyrë aktive në procesin e harmonizimit të rregullores për shërbimet e pagesave dhe sistemet e pagesave, ku gjithashtu promovohen inovacionet teknologjike në fushën e financave.
Me iniciativën e Bankës Popullore dhe me qëllim të krijimit të kushteve për të mbështetur zhvillimin e sektorit fintek, rregullatorët financiarë – Banka Kombëtare, Ministria e Financave, Komisioni i Letrave me Vlerë, Agjencia e Mbikëqyrjes të Financimit Kapital të Sigurimit Pensional dhe Agjencia e Mbikëqyrjes të Sigurimeve, vitin e kaluar kanë lidhur një Memorandum Bashkëpunimi, me të cilin është krijuar një sistem përmes të cilit rregullatorët veprojnë në mënyrë të koordinuar, secili në kompetencën e tij, në lidhje me zbatimin e Strategjisë për rregullatorët e sektorit fintek.
Komiteti i Stabilitetit Financiar: U miratua Strategjia e Politikës Makroprudenciale, u ruajt stabiliteti financiar
Në mbledhjen e Komitetit të Stabilitet Financiar, u miratua Strategjia e Zbatimit të Politikës
Makroprudenciale në Republikën e Maqedonisë së Veriut, e cila është hartuar nga Banka
Popullore, në konsultë me rregullatorët tjerë financiarë, në pajtim me Ligjin e ri të Stabilitetit
Financiar. Strategjia forcon qasjen e koordinuar të rregullatorëve financiarë për forcimin e
mëtejshëm të stabilitetit financiar. Në komision u vu në dukje përkushtimi i rregullatorëve për
vazhdimin dhe forcimin e aktiviteteve të integrimit europian, dhe në këtë kuadër u theksua
edhe nevoja për të përfunduar procesin e nxjerrjes së disa ligjeve sistematike nga sfera
financiare që do të kontribuojnë në ruajtjen dhe forcimin e mëtejshëm të stabilitetit financiar.
Sistemi financiar në vend është i qëndrueshëm dhe zhvillimet në sistemin bankar në SHBA dhe
Zvicër pothuajse nuk kanë ndikuar në të. Rregullatorët kompetentë mbikëqyrin situatën në
mënyrë të koordinuar dhe janë të gatshëm të veprojnë shpejt, të përshtatin politikat në
pajtueshmëri me zhvillimet, për të ruajtur stabilitetin financiar i cili është prioritet.
Këto janë pjesë e përfundimeve nga mbledhja e sotme e Komisionit të Stabilitet Financiar, të
cilën e kryesoi guvernatorja e Bankës Popullore, Anita Angellovska-Bezhoska, ku mori pjesë
edhe ministri i Financave, Fatmir Besimi, kryetari i Këshillit të ekspertëve të Agjencisë për
Mbikëqyrje të Financimit Kapital të Sigurimit Pensional (MAPAS), Maksud Ali, kryetari i Këshillit
të Ekspertëve të Agjencisë të Mbikëqyrjes së Sigurimeve (ASO) Krste Shajnoski, dhe këshilltari
kryesor ligjor i Komisionit të Letrave me Vlerë, Mate Stojanovski.
Duke iu referuar gjendjes në sektorin bankar, guvernatorja Angellovska-Bezhoska theksoi se
sektori bankar është i shëndetshëm dhe stabil dhe me shkallë të lartë të rezistencës ndaj
goditjeve. Efektet e drejtpërdrejta të zhvillimeve të fundit në tregjet financiare botërore në
sistemin bankar të Maqedonisë janë të kufizuar, duke marrë parasysh zbatimin e modelit të
biznesit tradicional nga bankat, ekspozimin dhe detyrimet e ulëta jashtë vendit, si dhe nivelin e
ulët të investimeve të bankave në letra me vlerë. “Edhe sipas të dhënave më të fundit të datës
31.3.2023, bilancet e bankave tona janë solide, me nivel të lartë kapitali (niveli më i lartë në
dekadën e fundit), likuiditet tradicionalisht solid dhe cilësi solide e portofolit të kredisë me nivel
të ulët të kredive me probleme prej 2, 8%. Masat e miratuara më parë për rritjen e shkallës së
shtresës mbrojtëse kundërciklike të kapitalit në 0,75% kontribuan në forcimin e stabilitetit dhe
elasticitetit të sistemit bankar. Banka Popullore do të vazhdojë të mbikëqyrë me kujdes situatën
dhe të marrë masat e duhura makroprudenciale dhe mikroprudenciale për të forcuar më tej
stabilitetin. Strategjia makroprudenciale është e rëndësishme për forcimin e mëtutjeshëm të
qasjes së koordinuar të rregullatorëve financiarë” – theksoi Angellovska-Bezhoska.
“Ministria e Financave, si institucion përgjegjës për veprimtarinë e shoqërive financiare dhe
lizingut, mbikëqyr vazhdimisht punën në këtë segment. Ligji i Shoqërive Financiare, i cili do të
kontribuojë në mbrojtjen më të madhe të qytetarëve që përdorin shërbime nga shoqëritë
financiare, është në fazën e leximit të dytë në Kuvend, ndaj presim që shumë shpejt të hyjë në
fuqi. Me ligjin e ri do të ulen ndjeshëm tarifat që qytetarët i paguajnë kompanive financiare”,
tha ministri i Financave, Fatmir Besimi.
Kryetari i Këshillit të ekspertëve të Agjencisë për Mbikëqyrje të Financimit Kapital të Sigurimit
Pensional – MAPAS, Maksud Ali, theksoi se MAPAS-i siguron funksionim të vazhdueshëm,
zhvillim dhe përmirësim të segmentit të dytë dhe të tretë, transparencë dhe mbikëqyrje efikase
të segmentit të dytë më të madh në sektorin financiar në Republikën e Maqedonisë së Veriut.
MAPAS-i mbikëqyr me kujdes situatën në sigurimin pensional të financuar nga kapitali dhe
rreziqet e mundshme në shtyllat e dyta dhe të treta në përgjithësi dhe sigurisht me theks të
veçantë situaten globale dhe reagimin e kompanive të pensioneve në drejtim të strategjive dhe
taktikave të investimit me qëllim arritjen e kthimit më të lartë, vetëm për të mirën e anëtarëve
të fondeve pensionale.
Maksud Aliu theksoi se fondet pensionale minimalisht i kanë ndjerë zhvillimet e fundit në
sektorin bankar dhe tregjet në SHBA dhe Zvicër përmes uljes globale të vlerës së aksioneve nga
sektori financiar, sepse mjetet e fondeve pensionale nuk janë të ndara drejtpërdrejt në Bankën
e Silikon Vallej, Signiçr Benk Kredit Suis (Silicon Valley, Signihrbanki Credit Suisse).
“Sektori i sigurimeve në Maqedoni nuk është drejtpërdrejt i ekspozuar ndaj rreziqeve që janë
shfaqur në kornizat globale. Investimet totale në instrumente financiare jashtë vendit janë të
parëndësishme, duke përfaqësuar vetëm 0,1% të totalit të aktiveve të sektorit të sigurimeve.
Lëvizjet e mundshme negative në stabilitetin e sektorit të sigurimeve nga ndryshimet në vlerën
e këtyre investimeve nuk janë përcaktuarPjesa më e madhe e totalit të obligacioneve dhe
aktiveve të shoqërive të sigurimit rrjedh nga kontratat e sigurimit të lidhura me klientët vendas
(persona juridikë dhe fizikë). Asetet e përgjithshme të sektorit të sigurimeve në fund të vitit
2022 arrijnë në 30,4 miliardë denarë. Investimet janë kryesisht në obligacione shtetërore dhe
depozita në bankat vendaseKapitali i kompanive të sigurimit buron nga instrumentet financiare
të cilësisë më të lartë, që është tregues i besueshmërisë dhe stabilitetit të kompanive të
sigurimit dhe aftësisë së tyre për t'iu përgjigjur ngjarjeve dhe obligimeve të paparashikuara
gjatë punës”, tha Kërste Shajnoski, kryetari i Këshillit të Ekspertëve të Agjencisë të Mbikëqyrjes
së Sigurimeve (ASO).
Këshilltari kryesor ligjor i Komisionit të Letrave me Vlerë, Mate Stojanovski, vuri në dukje se
megjithëse investimet e fondeve të hapura të investimeve në SHBA arrijnë në 14% të totalit të
investimeve në letra me vlerë, nuk janë regjistruar vendosje të rrezikshme që mund të kenë
ndikim negativ në industrinë e fondeve, gjë që përjashton mundësinë e ndonjë efekti në gjithë
sistemin financiar. Megjithatë, nevoja për mbikëqyrje vigjilente të zhvillimeve ekziston dhe për
këtë qëllim Strategjia për Zbatimin e Politikës Makroprudenciale në Republikën e Maqedonisë së
Veriut, e miratuar në Republikën e Maqedonisë, e cila është bazë e mirë për qasje të koordinuar
të rregullatorëve ndaj do të shërbejë për ruajtjen dhe ushqyerjen e stabilitetit financiar në
raport me tregjet.
Me Strategjinë e Zbatimit të Politikës Makroprudenciale në Republikën e Maqedonisë së Veriut,
e miratuar në bazë të Ligjit të Stabilitet Financiar, përcakton kornizën për zbatimin operativ të
politikës makroprudenciale, e cila në radhë të parë ndikon në sistemin financiar dhe stabilitetin
e tij. Më konkretisht, Strategjia përcakton qëllimet e politikës makroprudenciale, përcaktohen
aktivitetet për mbikëqyrjen dhe vlerësimin e rrezikut sistemik, treguesit e rreziqeve sistemike,
instrumentet makroprudenciale dhe ndërmarrjen e masave makroprudenciale. Në Strategji,
vëmendje e veçantë i është kushtuar transparencës në punën e rregullatorëve financiarë dhe
Komitetit të Stabilitetit Financiar, si dhe bashkëpunimit ndërmjet autoriteteve kompetente dhe
koordinimit ndërmjet politikës makroprudenciale dhe politikave të tjera, si politika monetare,
politika mikroprudenciale, politika fiskale etj. politikat përkatëse. Komiteti i Stabilitetit Financiar
kujdeset për zbatimin e strategjisë makroprudenciale dhe çdo rregullator mund të organizojë
zbatimin e politikës makroprudenciale brenda juridiksionit të tij dhe ta përshtatë atë me
specifikat e segmentit përkatës të sistemit financiar.
Gjatë përgatitjes së Strategjisë, u ndoqën rekomandimet e Bordit Europian për Rreziqet
Sistemik, si dhe udhëzimet e FMN-së për politikën makroprudenciale dhe karakteristikat e
sistemit financiar vendas.
